نقش ساختارهای فضایی دوقطبی در ارتقاء تعامل پذیری و حس مکان(مورد پژوهی در مجموعه های آئینی و شهری)

نویسندگان

زینب مشهور

کارشناسی ارشد معماری اسلامی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران. محمد باقری

استادیار معماری، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.

چکیده

در دهه های اخیر ابعاد انسانی و کیفیت اجتماعی مکان مورد توجه برنام هریزان و طراحان قرار گرفته است؛ اما ارتباط میان فضاهای جمعی مختلف کمتر بررسی شده است. در این مقاله با بررسی ارتباط متقابل فضاهای جمعی در تعامل پذیری و تقویت حس مکان، ابتدا با اشاره به روند نزولی حس مکان و تعامل گریزی در فضاهای جمعی معاصر، اهمیت موضوع بر اساس نظریه های زبانشناسی و روانشناسی محیط تبیین شده است. مباحث زبانشناختی با تأکید بر مؤلفه های کالبدی و مدل های روانشناختی با تأکید بر مؤلفه های رفتاری- ادراکی، جایگاه اصل ارتباط در طراحی محیط را روشن تر می سازند. در چارچوب فرضیه تحقیق و براساس مفهوم ارتباط، هرگونه تعامل مبتنی بر اصولی چون جزء، کل و رابطه فضاهای متقابل تحقق یافته و ارتباط فضاها نقش اساسی در تعامل پذیری دارد. بنابراین میزان تعامل با معیارهایی چون عملکرد (نوع کاربری)، مجاورت و جه تگیری قابل تبیین و سنجش است. تحقیق متوجه فضاهای جمعی است که با کشش دوسویه و ساختاری دوقطبی ضمن تشویق افراد به تعامل، فرص تهایی برای ارتباط و کنار هم بودن ایجاد می نماید. در آزمون کارایی مدل تحقیق، با استفاده از راهبرد موردپژوهی و روش توصیفی-تحلیلی، دوازده مجموعه دوقطبی مذهبی-آئینی، شهری و ترکیبی (آئینی-شهری)تحلیل شده است. بررسی تطبیقی یافته ها نشان میدهد که ارتباط فضاهای دوقطبی در جذب و تشویق فعالیت های اختیاری و اجتماعی مؤثر است و علیرغم تغییر تدریجی عملکرد قطب ها، جهت گیری و نوع مجاورت فضاها، احیای عملکردی-کالبدی در کل یا اجزاء امکا نپذیر است. عواملی چون زمینه و پ سزمینه دو قطب اصلی، الگوی مجاورت و سازگاری عملکردی و وجود قطب های فرعی جاذب فعالیت می تواند به تقویت ارتباط عملکردی و ساختاری در فضاهای دوقطبی منجر شود. توجه به هنر ارتباط و ارزش های بصری از طریق ایجاد دیدهای متوالی عملکردی- فضایی، می تواند با انگیزش واکنش های عاطفی به تقویت حس مکان در فضاهای شهری منجر شود. آفرینش ساختارهای دوقطبی تعامل پذیر و تقویت حس مکان با مکان یابی این گونه فضاها در مقیاس های شهری و محلی امکا نپذیر است.

برای دانلود باید عضویت طلایی داشته باشید

برای دانلود متن کامل این مقاله و بیش از 32 میلیون مقاله دیگر ابتدا ثبت نام کنید

اگر عضو سایت هستید لطفا وارد حساب کاربری خود شوید

منابع مشابه

Degenerate Four Wave Mixing in Photonic Crystal Fibers

In this study, Four Wave Mixing (FWM) characteristics in photonic crystal fibers are investigated. The effect of channel spacing, phase mismatching, and fiber length on FWM efficiency have been studied. The variation of idler frequency which obtained by this technique with pumping and signal wavelengths has been discussed. The effect of fiber dispersion has been taken into account; we obtain th...

متن کامل

اثر بربرین در تنظیم آستروسیتهای Gfap+ ناحیه هیپوکمپ موشهای صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوتوسین

Background: Diabetes mellitus increases the risk of central nervous system (CNS) disorders such as stroke, seizures, dementia, and cognitive impairment. Berberine, a natural isoquinolne alkaloid, is reported to exhibit beneficial effect in various neurodegenerative and neuropsychiatric disorders. Moreover astrocytes are proving critical for normal CNS function, and alterations in their activity...

متن کامل

اثر بربرین در تنظیم آستروسیتهای Gfap+ ناحیه هیپوکمپ موشهای صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوتوسین

Background: Diabetes mellitus increases the risk of central nervous system (CNS) disorders such as stroke, seizures, dementia, and cognitive impairment. Berberine, a natural isoquinolne alkaloid, is reported to exhibit beneficial effect in various neurodegenerative and neuropsychiatric disorders. Moreover astrocytes are proving critical for normal CNS function, and alterations in their activity...

متن کامل

آمیخته پژوهی مولفه های موثر بر ادراک حس زمان در مکان شهری مطالعه موردی: میدان نقش جهان اصفهان

زمان در طراحی شهری از مباحثی است که در موارد اندکی بدان پرداخته ‌شده‌ است. بعد زمان به ناچار بخش مهمی از فرآیند ادراک در شهر است و در سطوح مختلف از جمله شیوه ادراک شخص در فضا قابل تعمیم و بررسی است. تجربه ذهنی از زمان، متأثر از برخی متغیرهای مکان است. پس از ارائه ایده اولیه پژوهش با اتکا به حوزه‌های نظری موجود در باب ادراک زمان، هدف این پژوهش، بررسی عوامل مؤثر بر ادراک زمان در مکان شهری و بررسی...

متن کامل

تحلیل معیارهای آسیب پذیری شهری در برابر بحران های احتمالی (مورد پژوهی: شهر بیجار)

باید پذیرفت که همیشه درصدی از بحران ها اجتناب ناپذیر هستند و در واقع بخش جدایی ناپذیر و طبیعی حیات سیستم ها می باشند؛ ولیکن بخش عظیمی از تهدیدات و بحرانها تحمیلی هستند و باید با تحقیقات، درایت و مدیریت صحیح آنها را قبل از وقوع، پیش بینی و پیشگیری نمود. این پژوهش در راستای رسیدن به چشم انداز صحیح و دقیق در مدیریت بحران و جلوگیری از غافلگیری مدیران در هنگام وقوع بحران، مبادرت به شناسایی و تحلیل و...

متن کامل

منابع من

با ذخیره ی این منبع در منابع من، دسترسی به آن را برای استفاده های بعدی آسان تر کنید


عنوان ژورنال:
معماری و شهرسازی آرمان شهر

جلد ۸، شماره ۱۵، صفحات ۱۰۵-۱۱۸

میزبانی شده توسط پلتفرم ابری doprax.com

copyright © 2015-2023